Maji Nedir Ve Majisyen Nedir?
Çoğu zaman "maji" mavramı klasik "büyü" kavramından farklı olarak algınsa da temel düzeyde incelendiğinde aslında aynı konu üzerinde farklı kökenlerden gelme eş anlamlı iki kavram olduğu açıkça anlaşılmaktadır ancak bu hususta gözden kaçmaya çok yatkın bir nokta vardır: Majisyen & Büyücü
Maji ve büyü "Büyü Sohbetleri" gibi kaynaklarda farklı tanımlar altında zedelenmiştir, bu tarz yazılar maji = üst maji ve büyü = alt maji tarzında bir yaklaşım barındırır. Bu tarz kaynaklar içerisinde gerçekten dikkate alınması gereken bilgiler olsa da "Maji & Büyü" kavramları üzerinde Demon Ve Satanizm yazımızda bahsi geçen "Demon kelimesinin çeviri ve diğer unsurlar yüzünden yanlış anlaşılması" hususuna benzerlik gösteren bir başka durum görülmektedir. Çoğu durumda ister istemez bizler de bu tanımlama hatalarına başvursak da alt maji ve üst maji üzerinden yapılan bu tanımlama hatalıdır. Alt & üst kavramları kafanızı karıştırmış olabilir ancak bu kavramları alt başlık olan "Majisyen Nedir" içerisinde incelemek daha faydalı olacaktır.
Maji, bugün çoğu zaman büyü ve sihir kavramlarıyla birlikte anılsa da, kökeni çok daha eski ve derin bir geçmişe dayanır. Sözcüğün kökü, Eski Farsçadaki maguş kelimesine uzanır. Bu kelime, “bilge” ve “rahip” anlamlarını taşırken zamanla Yunancada mageia, Fransızcada ise magie biçimine dönüşerek farklı dillere yayılmıştır. Bu yönüyle maji, yalnızca halk arasında anlatılan gizemli uygulamaları değil, aynı zamanda bilgi, irade ve etki kavramlarını da içinde barındıran kadim bir anlayışı ifade eder.
En genel anlamıyla maji; insanın kendi iradesi doğrultusunda, görünmeyen ya da doğaüstü kabul edilen güçler aracılığıyla gerçeklik üzerinde değişim yaratma sanatı olarak tanımlanabilir. Bazı geleneklerde bir disiplin, bazı anlayışlarda ise bir bilgi yolu olarak görülen maji, yalnızca ritüellerden ibaret değildir; aynı zamanda insanın güç, irade ve dönüşüm arayışıyla da doğrudan bağlantılıdır. Terimin daha eski kökeni olan Hint-Avrupa *magh- kökü ise “gücü olmak” ve “muktedir olmak” anlamlarına gelir. Bu da majinin özünde, yalnızca gizem değil, aynı zamanda kudret ve etkin irade fikrini taşıdığını gösterir.
Majisyen Nedir
Birçok kimse, kendisini "büyü" yaptığını iddia etmesi sebebiyle "majisyen" olarak tanımlar ancak giriş kısmında bahsettiğim üzere büyücü ve majisyeni karıştırma hatasına başvurmuştur. Girişte yaptığım bildiri üzerine gelin kısaca "alt & üst maji" kavramlarına bakarak devam edelim.Öncelikle bilinmesi gereken nokta burada ayrımın daha çok amaç üzerinden yapılıyor olmasıdır. Alt maji yani “worldly goals” kavramı, en doğru tabirle dünyevi zevkleri amaç edinmiş çalışma ve uygulama biçimleri üzerinde anlam bulmuş alt kavramdır. Dünyevi hedeflere odaklı çalışmalar (aşık etme, bağlama, para, şans, korunma, iş açma gibi sonuç odaklı çalışmalar) modern terminolojide alt maji olarak değerlendirilir. Buna karşılık arınma, ilahî bilgi, ruhsal yükseliş, kendini dönüştürme, daha yüksek bilinçle birleşme gibi hedefler üst/yüksek majiye yerleştirilir. Üst maji ile ilgilenen kişinin önceliği "çalışmalar ile kendisine fayda sağlamak" değil, daha çok ruhani/dini olarak kendisini geliştirmektir. Learn Religions adlı kaynakta da high magic’i spiritual purpose, low magic’i ise practical purposes olarak anlatılmaktadır.
Bazı kaynaklarda ayrım theurgy / goetia ikilisiyle anlatılır. Britannica, theurgy’yi maddi araçlar üzerinden gelen ilahi/spiritüel yardım ile ilişkilendirir. Cambridge’in bir özetinde de “theurgy” felsefî temelli, daha yüksek bir büyü biçimi olarak; “goetia” ise onun daha aşağı biçimi olarak verilir. Bazı derleme kaynaklarda ise bu ayrım çok açık biçimde theurgy = high magic, goetia = low magic / witchcraft şeklinde geçer.
Bu iki kavram üzerinde netleştiğimize göre başlığın asıl konusu olan "majisyen nedir" üzerine yoğunlaşmak doğru olacaktır. Majisyen, alt ve üst maji kavramlarından bağımsız olarak “konuyla ilgilenen, araştıran ya da uygulayan kimse” kalıbı altında incelemek en doğrusudur. Şahsın kendisine "majisyen" demesi için ruhsal güçlerine başvurması ve bunun ile bir insana ya da kendisine etki edebiliyor olması gerekmez, bu yazıyı okuyan sizler dahi genel olarak bu konuya ilgi duyan ve ilgilenen bireylerseniz günün sonunda "majisyen" sıfatı altındasınızdır.
Enerji Ve İrade Nedir
Enerji kavramını incelemeden önce tekrar bu konuda mevcut bir yanlış anlaşılmaya dair kısa bir dokunuş yapmak en doğrusu olacaktır: Negatif & Pozitif EnerjiÖncelikle şunu bilmek gerekir; aşık etme, bağlama, para, şans, korunma ve iş açma gibi konular "pozitif enerji ile yapılır" ya da "ak büyü konusudur" tarzı yaklaşımlar tamamen saçmalıktır. Enerji, ikiye ayrılmaz ancak binlere ve hatta on binlere ayrılabilir ancak bunlar içerisinde kesinlikle "Negatif & Pozitif" başlıkları yoktur. Enerji, birden çok yönü aynı anda içerisinde barındırabilir. Negatif ve pozitif görecelilik barındıran kavramlardır.
Enerjini bir bardak su olarak imaje et, duygular ve daha nicesi bu suya kendi renklerini verir. Örneğin öfkelisin ve öfkenin rengi mesela kırmızı, gün içerisinde sarı olarak tabir edebileceğimiz farklı duygular da hissettin. Kırmızı ve sarı, gün sonunda o suya turuncu rengini verecektir. Belki sarı daha fazla veya belki kırmızı daha fazla ancak hiç bir durumda su ne sadece kırmızı ne de sadece sarı, o su artık turuncudur. Burada sarı ve kırmızıyı, negatif ve pozitif olarak ele alabilirsen fark edeceksin ki enerji asla sadece pozitif veya sadece negatif olarak tanımlanamaz. Daima negatif ve pozitifin farklı tonları ile harmanlanmış bir sonuç vardır ve işte o turuncu su kısmen enerjinin en gerçek formudur.
-Fenrir Blackwood | Derin Maji
Maji, en temelinde iki katman içerir: Enerji ve İrade
Bu iki katman, işleyişin temel yapı taşları olarak ele alınır. Enerji bu mekanizmada motorun çalışması için ihtiyaç duyulan yakıtken irade ise aracın kontağını çeviren eldir ve ayrıca motorun kendisi de majinin ta kendisidir. İrade, tıpkı enerji kavramında olduğu gibi üzerine yazılmış onbinlerce kitap olmasından ve binbir farklı kültürde binbir farklı şekilde ele alınmış olmasından dolayı ikisini de yüzeysel ve temel tabirlerle ele alacağız.
Enerji üzerine en klasik tanımlardan biri Aleister Crowley’den gelir: “Magick is the Science and Art of causing Change to occur in conformity with Will.” Burada majiyi iradeye uygun değişim üretme sanatı olarak tanımlayan Crowley; merkez işleyişi “güç”ten yani enerjiden çok irade ve etki olarak ifade eder.
Crowley’nin iradeye yönelik en bilinen tanımıysa şudur: “Magick is the Science and Art of causing Change to occur in conformity with Will.” Onun çizgisinde irade, yalnızca dilek değil; kişinin “True Will” dediği, kendi gerçek doğasına uygun yönelimdir. Bu yüzden ayrıca işi “without lust of result” yapmak gerektiğini söyler; yani irade, saplantılı sonuç hırsından ayrılmalıdır.
Éliphas Lévi için bu güç, “astral ışık” kavramıyla karşılanır. Lévi, “This universal agent of Nature’s works is … the Astral Light” diyerek bunu doğanın işleyişindeki evrensel aracı güç gibi tarif eder; devamında da bu gücün ısıttığını, çektiğini, ittiğini, canlandırdığını ve dönüştürdüğünü söyler. Onun dilinde enerji, hem kozmik hem de iradeyle yönlendirilebilir bir evrensel araç görünümündedir.
Lévi, ritüel ve sembolleri doğrudan iradeyle ilişkilendirir. Ona göre törenler ve semboller, “imagination to the education of the will” için gereklidir. Başka bir yerde de majikal gücün şartını, iradenin “servitude”tan kurtulması ve hükmetmeyi öğrenmesi olarak anlatır. Yani Lévi’de majikal irade, kaba bir zorlama değil; iradenin eğitilmesi ve hayalin ona hizmet etmesidir.
Majikal irade, çoğu zaman sanılanın aksine fizikseldir. Bazen bir tılsım çizmen, tören yapman ve hatta boynunda bir muska taşıman bile iradenin fiziksel halidir. İradenin gözle görülmez kısmında örnek vermek gerekirse buna imajinasyon ya da dua en güzel örneklerdir. Kültürler arasında kullanılan semboller, törenler ve işleyişleri, gerçeklik üzerine yorumlar ve hatta tanrılar farklı olsa da değişmeyen tek şey enerji ve irade ikilisidir. Madem kültürler arası farktan bahsettik, Doğu ve Batı majisine değinmemek olmaz...
Doğu Ve Batı
Batı majisi denince çoğunlukla Antik Greko-Romen dünya, Yahudi-Hristiyan kültür sentezi, Hermetizm, Kabala, astroloji, simya, doğa tabanlı maji ve törensel maji geleneği öne çıkar. Britannica’ya göre Batı’daki maji anlayışı esas olarak Judeo-Hristiyan ve Greko-Romen mirastan beslenmiş, Orta Çağ ve erken modern dönemde Avrupa’da yeni biçimler kazanmış, sonra da kolonyal yayılmayla daha geniş coğrafyalara taşınmıştır. Cambridge’in özetine göre “öğrenilmiş maji” içinde özellikle doğa tabanlı maji, astroloji tabanlı maji, kehanet, simya ve törensel maji öne çıkar.
Batı majisinin merkezindeki önemli fikirlerden biri, kozmosun birbirine bağlı bir bütün olduğu düşüncesidir. Hermetik gelenekte evren tek ve bağlantılı bir yapı olarak görülür; astroloji, simya ve sembolik correspondences yani karşılıklar sistemi de bu anlayıştan beslenir. Bu yüzden Batı majisinde sıklıkla gezegenler, elementler, melekler/ruhlar, kutsal isimler, mühürler, daireler ve törensel çağrılar gibi yapılar öne çıkar.
Bkz: Yukarıdaki neyse aşağıdaki de odur.
Doğu majisi ise tek bir gelenek değil; en azından Hint tantrik gelenekleri, Vajrayana Budizmi, Çin Daoizmi ve bunların türevleri gibi birkaç büyük alanı kapsar. Britannica’nın Tantra ve Vajrayana maddeleri, bu geleneklerde amacın yalnızca dış dünyayı etkilemek değil, aynı zamanda yüksek ilke ile birlik, bilinç dönüşümü ve içsel gerçekleştirim olduğunu gösteriyor. Daoist çizgide ise qi, yani yaşam nefesi/kozmik enerji fikri; iç simya, nefes, beden ve ömür uzatma pratikleriyle birleşir.
Hint-Tantrik ve Vajrayana çizgisinde beden, yalnızca maddi bir kabuk olarak değil, kozmik güçlerin işlendiği bir alan olarak ele alınır. Tantra’da shakti ilahi yaratıcı güç olarak önemli bir yer tutar. Kundalini öğretisinde bu güç, insan içinde uyur halde bulunan kozmik enerji olarak anlatılır; çeşitli disiplinlerle yukarı yükseltilir. Çakralar da bedendeki psişik güçler ile bedensel işlevlerin kesiştiği odaklar olarak düşünülür. Vajrayana’da ise mantra, sembol, iç deneyim ve aydınlanmanın bizzat yaşanması merkezi hale gelir.
En kaba hatlarıyla fark şu şekilde özetlenebilir: Batı majisi, daha sık biçimde kozmik karşılıklar, törensel yapı, sembolik sistemler ve dışsal-ritüel düzen üzerinden çalışır; Doğu majisi ise daha sık biçimde beden, nefes, bilinç, enerji akışı ve iç dönüşüm üzerinden kurulur. Fakat bu mutlak bir ayrım değildir. Batı’da da ruhsal dönüşüm hedefleyen Hermetik ve simyasal hatlar vardır; Doğu’da da dünyevi sonuçlar, koruma, güç, bereket veya olağanüstü yeti arayışı içeren uygulamalar bulunur.
Kaynakça
- Britannica – Magic: History of Magic in Western Worldviews
- Britannica – Esotericism
- Britannica – Occultism
- Britannica – Hermetism
- Britannica – Theurgy
- Britannica – Energy Conversion
- Britannica – Nature of Tantric Tradition
- Britannica – Vajrayana
- Britannica – Qi
- Cambridge – Common Magic
- Cambridge – Magic in Merlin’s Realm
- Learn Religions – 5 Types of Magic
- Aleister Crowley – Magick in Theory and Practice
- Éliphas Lévi – Transcendental Magic: Doctrine and Ritual
- Franz Bardon – Initiation Into Hermetics