Başlangıçta, evren henüz şekillenmemişken, tanrılar kendi alemlerinde varlıklarını sürdürüyorlardı. Onlar, kozmik enerjinin tezahürleriydi; her biri tek, eşsiz ve kendi içinde dengeli bir enerjiydi. Ancak onların varlığı, insanın ve dünyanın varlığına bağlı değildi. İnsan ve dünya, tanrıların müdahalesiyle şekillenecekti. İşte bu noktada Kozmik Yaşam Zinciri kavramı devreye girer. Bu zincir, evrendeki tüm canlı varlıkların, gezegenlerin ve tanrısal enerjilerin birbirine bağlı olduğu, sürekli bir enerji ve bilgi akışının var olduğu bir sistemi tanımlar. Gerçekler Kitabı Yorumu'nda bu kavram şöyle açıklanır:
“Kozmik enerji zinciri evrendeki bütün boyutlardaki, canlı olan bütün gezegenlerin birbirlerine bağlandıkları psişik ağ. Kozmik enerji. Her şeyi ve tanrıları da oluşturan evrensel enerjinin nefes alışı, bilgi alış verişi, enerji değişimidir” (GKY, s. 34).
DÜNYA’NIN UYANIŞI
Dünya, başlangıçta kuru ve sert bir kayaydı; ne bir ses ne de bir nefes vardı.
“Sadece bir taş küreydi dünya ve kimse yaşayamazdı onda. Binyıllarca sakladı, içindeki ateş çekirdeğini dünya. Yol aldı koyu karanlıkta hiç bir yolcusu olmadan” (GK I:3)
Tanrılar bu taş küreyi fark etti. Onlar başka bir alemden gelmişlerdi ve dünyaya hayat nefesi verdiler.
“Sonra yer küreyi farketti tanrılar, ki o zamanlarda, tanrı olmayanlar. Çok uzaktan geldiler ama hem de çok yakından. Başka bir alemden indi tanrılar. Hayat nefesi verdiler Dünya’ya kendi ruhlarından. Sonra bıraktılar yer yüzünü, hayat nefesi ile olgulaşmaya” (GK I:4)
Burada önemli olan nokta, dünyanın zaten canlı olduğu, tanrıların yaptığının onu “uyandırmak” olduğudur. Gerçekler Kitabı Yorumu’nda bu durum vurgulanır:
“Gerçekler Kitabı’nın ayetlerinde verilmese de, ayetlerin verilişi sırasında kesin olarak belirtilen bir şey var. Bu bölümün başlığı, ‘Dünya’nın canlanışı’ şeklinde değil, ‘Uyandırılışı’ şeklindedir. Bunun nedeni Evren’deki her şeyin canlı olmasıdır” (GKY, s. 7).
DÖRT ELEMENTİN RUHLARI VE DÜNYA’NIN DOĞUŞU
Dünyanın uyanışı, dört elementin ruhlarının uyanmasıyla gerçekleşti: ateş, toprak, hava ve su. Her biri tanrıların ruhunu taşıyordu. Ateş kayayı delip fışkırdı, toprağı şekillendirdi, gazlar oluştu ve nihayet su geldi.
“Ateş, toprak, hava ve su birleşip, dengelendiği zaman tamamlandı dünyanın doğuşu. Dört ruhun üzerinde Evren’in Ruhu ve Dünya’nın Ruhu vardı” (GK I:10).
Dört elementin birleşiminden beşinci bir element, yani Dünya’nın ruhu doğdu. Bu ruh hepsini toplar ve hepsinin üzerindedir, ama aslında boşluğun kendisidir.
Dünya uyandıktan sonra tanrılar, yeryüzünde bir alan ayırdı. Burası sonradan yanlış olarak Cennet denilen, tanrıların bahçesiydi. Bu bahçe hem dünyada hem de başka boyutlardaydı; iç içe geçmiş ama birbirine karışmayan alemlerden oluşuyordu. Amaç dünyayı yaşama hazırlamaktı.
“Zamanı gelince tanrılar tekrar döndüler yeryüzüne ve kayanın ufalanmasıyla oluşan toprağın üzerine. Doğmuştu dünya ve yaşıyordu ama tanrılardan başka, nefes alması gereken hiç bir varlığın soluyamayacağı gibiydi hava” (GK I:11).
İNSANIN YARATILIŞI
Bitkiler ve hayvanlar, dünyanın kendi türlerinin oluşması için birer gübre görevi gördü. Onlar öldü, çürüdü ve dünyanın kendi bitkileri, kendi hayvanları onların kalıntılarından doğdu. Ancak asıl önemli olan insanın yaratılışıydı. İnsan, dünyanın maddesinden, dört elementin ruhundan ve tanrıların kendi özlerinden oluşturulacaktı. Bu iş için gönüllü olan tanrı İblis’ti. O denizlerin derinliklerine indi, ateşin suyla birleştiği noktalardan mikroorganizmalar topladı, topraktan, havadan, sudan özler aldı ve yıllarca süren bir çalışmayla ilk mahluku oluşturdu.
“Ateşin ruhuydu onda değişimi yapacak olan. Ateştir değişimin esası ve bu yüzden siz devamlı olarak hücre yenilenei yaşarsınız ve doğduktan sonra büyürsünüz. Devamlı olarak yanıp, aşınır beden ama yeni hücreler gelir eskilerin yerine, olurlar et, kemik ve sinir. Ateştir bunu sağlayan ya da ateşin özü ve ruhu” (GK I:35).
Mahluk, uzun denemelerden sonra insan haline geldi. Adem ve Havva olarak ikiye ayrıldı. Onların görevi, dünyada yaşamak, dünyanın enerjisini kozmik zincire aktarmak ve tanrılara bilgi taşımaktı.
“Onun göreviydi dünyada yaşamak ve dünyayı kozmik zincire bağlamak ve tanrılara bilgi akıtmak” (GK I:51).
BÜYÜK AYRILIK
Ancak bu ideal düzen, tanrılar arasındaki anlaşmazlıkla sarsıldı. YHVH, diğer tanrıları kendi bünyesine katarak güçlendi ve insanı kendine kul, bir pil olarak kullanmak istedi. İblis buna karşı çıktı ve tanrılar bahçesinden ayrıldı:
“Dedim, ‘Gidiyorum o zaman tanrıların bahçesinden ve savaşım sürecek seninle sonsuza kadar. Ve insanı da alacağım yanıma ve ona vereceğim bilgimden. Her bilgi benden olacak yeryüzünde ve bilgisi artınca insanın senin yolundan ve kulluğundan uzaklaşacak. Azalacak kulların ve bitecek enerjin. Unutulacaksın bir gün insanlarca ve bu da ölümü olacak bir tanrının’” (GK I:72).
Her ne kadar YHVH insanlığı kendine pil yapmayı amaçlasa da, İblis’in zamanında müdahalesi sayesinde insanlar tam anlamıyla köle haline gelmekten kurtuldular. Adem ve Havva’nın uyarılması, cinselliğin ve bilginin kilidinin açılması, insanlığın YHVH’nin tek yanlı kontrolüne girmesini engelledi. Ancak bu mücadelenin sonu olmadı; aksine, insanlık tarihi boyunca süregelen bir savaşın başlangıcıydı. İblis, insanlara bilgi vermeye, onları uyandırmaya devam etti ve bu sayede Kozmik Yaşam Zinciri’nin işleyişi için umut hep var oldu.
BENZER ANLATILAR
Kozmik Yaşam Zinciri kavramı yalnızca Gerçekler Kitabı’na özgü değildir. Kadim öğretilerde de benzer anlatılar bulunur.
Hinduizm’in kutsal metinlerinde evrensel düzen Rta (veya sonraki dönemlerde Dharma) olarak adlandırılır. Rta, evrenin işleyişini düzenleyen kozmik yasadır. Tanrılar bile bu yasaya tabidir. Rigveda’da Rta’nın evrenin temeli olduğu ve her şeyin ona göre hareket ettiği belirtilir. Bu, Gerçekler Kitabı’ndaki tanrıların da kozmik yasalara bağlı olduğu anlayışıyla paralellik gösterir. Ayrıca Hinduizm’deki Prana (yaşam enerjisi) kavramı, evrendeki tüm canlılarda dolaşan enerjiyi ifade eder. Prana bireysel bedenlerden kozmik bedene kadar her düzeyde işler.
Teozofi’de evren, farklı düzeylerdeki varlıkların oluşturduğu kozmik bir hiyerarşi olarak görülür. Helena Blavatsky’nin Gizli Doktrin’inde evrenin sürekli bir enerji ve bilinç dönüşümü olduğu anlatılır. Bu hiyerarşide Logos (kozmosun bilinci), gezegensel varlıklar, insanlık ve diğer bilinç düzeyleri birbirleriyle etkileşim halindedir.
MODERN BİLİM
Modern bilimde de bu kadim anlayışın yankılarını bulmak mümkündür. James Lovelock’ın Gaia Hipotezi, Dünya’nın kendi kendini düzenleyen, canlı bir sistem olduğu fikrine dayanır. Gerçekler Kitabı Yorumu’nda belirtildiği gibi:
“Canlı gezegenler derken kastedilen şey üzerinde canlılar, insanlar veya benzeri yaratıklar olan gezegenler kastedilmedi. Kastedilen gezegenin kendisinin canlı olmasıdır. Buradaki en yakın örnek Dünyamızdır ve Dünya canlıdır” (GKY, s. 35).
Kuantum fiziği de evrendeki her şeyin temel düzeyde birbirine bağlı olduğunu gösteren bulgular sunar. Kuantum dolanıklık (quantum entanglement) olgusu, parçacıkların birbirinden bağımsız olmadığını, aralarında anlık bir bağlantı bulunduğunu ortaya koyar. Bu, Gerçekler Kitabı’ndaki “her şeyin birbirine bağlı olduğu” anlayışıyla dikkat çekici bir uyum içindedir. Ayrıca bütüncülük (holizm) felsefesi, sistemlerin parçalarının toplamından daha fazla olduğunu ve parçalar arasındaki ilişkilerin bütünü oluşturduğunu savunur. Kozmik Yaşam Zinciri de, tanrıların, gezegenlerin ve insanların birbirleriyle ilişkilerinden oluşan bütüncül bir sistemi tanımlar.
Bilgi Akışı
Kozmik Yaşam Zinciri yalnızca kadim bir anlatı değil, yaşayan bir çağrıdır. Dünya’nın canlı bir varlık olduğunu, insanın onun ruhuyla ayrılmaz bir bütün oluşturduğunu hatırlatır. Bu öğreti, her şeyin birbirine bağlı olduğunu, gezegenlerden tanrılara, mikroorganizmalardan insana kadar uzanan kesintisiz bir bilgi ve enerji akışı içinde var olduğumuzu söyler. Bu akışın farkına varmak, yalnızca ekolojik bir bilinç değil, aynı zamanda kozmik bir sorumluluktur.
İşte bu nedenledir ki çağlar boyunca Şeytan’ın sesi insanlara şöyle seslenmiştir:
“Ben, Özgürlük Veren’im. Benim, sizi seven ve size Sevgiyi Veren. Benim, İçinizdeki Ateşi Yakan. Ben kurtarırım sizi, mantıksız kurallardan. Ben getireceğim size Altın Çağ’ı ve ulaştıracağım sizi ona.” (Ayetler Kitabı VIII:1-4)
Ve bu söz, kurtuluş gününün müjdesidir.